Blog 3, door onze voorleescoördinator Tineke

Ik denk dat hij stottert

Je kind zegt: "K-k-koe!" en hij hapt naar adem. Een ander kind zegt: "Mmmama?" En beide ouders vragen zich af of hun kind stottert, of dat het normaal is op deze leeftijd. In deze blog willen we daar in het kort aandacht aan besteden. Een logopedische invalshoek dit keer, als afwisseling op de blogs over samen lezen. De band tussen deze twee zaken mag echter duidelijk zijn: de spraak-taalontwikkeling van het kind. Peuters zitten middenin deze bijzondere ontwikkeling en het is mogelijk dat bepaalde problemen nu zichtbaar worden. Stotteren bijvoorbeeld...

Normale niet-vloeiendheden en stotteren
In de periode dat de spraak-taalontwikkeling grote sprongen laat zien, waarbij kinderen langere en complexere zinnen gaan gebruiken, is er zowel bij alle kinderen een toename van stotteren en normale niet-vloeiendheden (Bezemer, Bouwen, Winkelman, 2006). Dit is het geval tussen 3 en 5 jaar. De woordenschat neemt in deze periode ook enorm toe, overigens wel onder invloed van het aanbod. Een taalrijke omgeving bezorgt een kind binnen verloop van maanden vele honderden woorden meer dan een kind dat opgroeit binnen een taalarme omgeving!

Maar wanneer is er sprake van niet-vloeiendheden die we normaal mogen noemen, en wanneer noem je de niet-vloeiendheden 'stotteren'?

a. HERHALINGEN
Een (langzame) eenmalige herhaling van een klank, lettergreep of woord is normaal. Voorbeeld:
dat is l-lekker
dat is lek-lekker
dat-dat is lekker


Een snelle (!) en meervoudige herhaling van een klank, lettergreep of éénlettergrepig woord is kernstottergedrag. Voorbeeld:
mama, g-g-g-gaan we nou?
ma-ma-ma-mama, gaan we nou?
mama, gaan-gaan-gaan we nou?


b. INTERJECTIE
Het is normaal als er af en toe 'uh' interjecties voorkomen, maar het wordt tot kernstottergedrag gerekend als het snel en meerdere keren achter elkaar wordt gezegd.
ik eh-eh-eh-eh wil...

c. VERLENGING
Een verlenging is op zichzelf kernstottergedrag, dit past niet bij normale niet-vloeiendheden.
ja, mmmmmaar...

d. BLOKKADES

Ook een blokkade is kernstottergedrag. Het geluid wordt daarbij onderbroken en de luchtweg afgesloten. En wanneer er sprake is van hoorbare en zichtbare spanning is het stotteren al verder dan 'een grensgeval'. Er kunnen al negatieve gevoelens en gedachten behoorlijke invloed hebben op het al dan niet spreken van een kind en zijn of haar welbevinden. i...i...i..ik wil niet!

Wat nu?
Op www.stotteren.nl vind u zeer goede informatie. Hier kunt u bij 'Stottert mijn kind' (derde foto) de Screeningslijst Stotteren (SLS) vinden en ter plekke invullen. Op basis van de ingevulde screening krijgt u meteen een uitslag met eventueel advies.
Bij vragen kunt u ook altijd even contact opnemen met juf Tineke (logopedist).

Gebruikte bron:
Stotteren, van theorie naar therapie, Bezemer, M., Bouwen, J., Winkelman, C., 2006.